مرحوم  آیت الله جناتی پای در سنت و نگاه به آینده داشت/ فقه ما باید پایا و پویا بماند؛ گزارشی از مراسم بزرگداشت آیت الله جناتی

شفقناقم- مراسم بزرگداشت مقام علمی و فقهی مرحوم آیت الله جناتی صبح امروز در دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم برگزار شد.

برای مشاهده تصاویر اینجا کلیک کنید.

به گزارش شفقنا به نقل از روابط عمومی موسسه پژوهشی- فرهنگی فهیم، مراسم بزرگداشت مقام علمی مرحوم آیت الله محمدابراهیم جناتی در تاریخ  ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ در سالن همایش های دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم با حضور اساتید حوزه و دانشگاه و جمع کثیری ازفضلای حوزه علمیه، پژو هشگران و مولفان نو اندیش، اعضای بیت مرحوم آیت الله محمد ابراهیم جناتی با سخنرانی آیت الله کاظم قاضی زاده رئیس موسسه فهیم و استاد درس خارج حوزه علمیه برگزار شد.

آیت الله کاظم قاضی زاده ضمن تقدیر از موسساتی که با همکاری بیت مرحوم آیت الله جناتی زمینه برگزاری فراهم ساخته است اظهار داشت: مرحوم  آیت الله جناتی پای در سنت و نگاه به آینده داشت؛ کسی که فقیه باشد بر اساس مبانی استنباط به راه گشایی عملی بپردازد کارسختی است و اما آیت الله جناتی از زمره فقهایی بود که در این عرصه قلم زدند و پیشگام بودند.

دومین سخنران ویژه این مراسم، آیت الله ابو القاسم علیدوست استاد درس خارج فقه واصول حوزه علمیه قم، سخنرانی خود را با عنوان« تطور اجتهاد در گذر زمان» ارائه نموده و تاریخ اجتهاد را در حوزه فقه امامیه به تفصیل بررسی کرد. وی به دوگانه جریان اصولی و اخبارگری و تاریخ تطور اجتهاد در فقه امامیه پرداخت.

استاد علیدوست بیان داشت: بحث اصلی این است که در فقه اصالت و معاصرت مورد توجه قرار گیرد که این اصالت و معاصرت در  تألیفات مرحوم جناتی به خوبی رعایت شده است. فقه باید سنتی باشد؛ فقه شیخ طوسی و شیخ مفید فقه سنتی است، فقه سنتی است که عقل را در جایگاهش قبول داشته باشد فقه معاصر باید با فقاهت معاصر توأم باشد فقه ما باید پایا و پویا بماند.

سومین سخنران ویژه این مراسم، استاد مهدی مهریزی بود که با عنوان« فقه زنان» سخنرانی خود را ارائه کرد.

استاد مهریزی سخنان خود را در ادامه و امتداد صحبت های استاد علیدوست ادامه داد و اظهار داشت: در فقه سنتی دو جریان است؛ یکی فقه نو اندیش و دیگری سنتی، جریان نو اندیشی دینی و نو اندیشی فقه ریشه در سی سال اخیر دارد که از ویژگی اول فقه نو اندیش حضور در زمان است، عنصر دوم رویکرد نقادانه به باورهای گذشته داشته باشد، عنصر سوم استفاده از علوم بشری و تجربه های روز،  عنصر چهارم استفاده از قواعد و ضوابط مسلم دینی، عنصر پنجم باور به جامعیت کتاب و سنت داشته باشد. در حوزه مسائل زنان آیت الله هجده مورد فتوای متفاوت با فتاوی مشهور دارد مانند اجتهاد، حضانت، امامت جماعت، رانندگی، آموزش رانندگی نزد مرد نامحرم.

چهارمین سخنران ویژه این مراسم، استاد عبدالحسین خسروپناه است که سخنان خود را با عنوان« فقه و زمان» آغاز نمود و اظهار داشت: در مورد تحول فقه در بستر زمان مطالبی را بیان می کنم و در ابتدای صحبت های خود را به پیشینه ای خانوادگی ایشان اختصاص می دهم.

در مباحث مانند سنگسار، بحث طهارتی ذاتی انسان،..  ایشان از معدود و محدود اساتید حوزه بود که قلم به روز داشت که در مجلات فارسی و عربی مطلب می نوشت. اهل سخنرانی و گفت وگو بود. فرزندان نخبه و متشرعی را تربیت کرد که می توانند الگو باشد.

سوال اصلی این است که دال مرکزی ایشان چه بود؟ به نظر بنده دال مرکزی ایشان تحول موضوع در بستر زمان بود که منجر به تحول حکم می شود.

پنجمین سخنران ویژه همایش نکوداشت مقام علمی آیت الله محمد ابراهیم جناتی، استاد بهرام دلیر بود که با عنوان« نو آوری های فقهی آیت الله محمد ابراهیم جناتی» صحبت نمود. استاد دلیر اظهار داشت: یکی از نوآوری های ایشان نو آوری، در روش اجتهاد است. ایشان اولین کسی است که در نجف مساله طهارت ذاتی انسان را مطرح نمود و در جریان جنک شش روزه اعراب و اسرائیل کتاب «الیهود قدیما و حدیثا» را نوشت. ایشان برای نوآروی های خود هزینه های سنگینی را پرداخت نمود. مساله اشتراط در اعلمیت در مرجعیت تقلید را مورد تردید قرار داد و همچنین به جواز تصدی ریاست جمهوری زنان فتوا داد.

سخنران پایان بخش همایش، خانم اشرف جناتی  بود که به نمایندگی از بیت و دفتر مرحوم آیت الله جناتی سخنرانی خود را با عنوان «آیت الله جناتی  از نگاه خانواده» ارائه نمود. خانم جناتی در ابتدای سخنان به روح امام خمینی و رهبر شهید و پدر گرامی اش درود فرستاد.

وی در مورد ادوار و مراحل اجتهاد از منظر آیت الله جناتی مطالبی را ارائه نمود و اظهار داشت: ایشان ادوار اجتهاد را در مذاهب عامه و خاصه مستند و مبتنی بر ادله انجام داده است. آیت الله روی تأثیر گذاری عنصر زمان و مکان در اجتهاد تأکید داشت و معتقد بود که تحول موضوع در بستر زمان منجر به تحول حکم می شود. ایشان معتقد بود اجتهاد باید مبتنی بر کتاب و سنت باشد. فقیه موظف است که بر اساس کتاب خدا و سنت معصومین حکم جدید را استنباط نماید.

در پایان از همه موسسات و شخصیت های که در برگزاری این مراسم نکو داشت سهم و نقش داشتند اظهار تشکر و تقدیر به عمل آورد.